Spotkaliśmy się w Baszcie NOT w Lęborku na otwartej debacie w ramach Uniwersytetu Społecznego, by zacząć nie od odpowiedzi, lecz od pytań. Po krótkim wprowadzeniu i ustaleniu zasad rozmowy – uważność, konkrety, szacunek – wspólnie zebraliśmy najważniejsze wątki: czy wynalazki mogą działać bez zasad, czy internet bez odpowiedzialności buduje wspólnotę, czy sztuczna inteligencja bez namysłu służy człowiekowi i czy sama energia, wiedza oraz technologia wystarczą, jeśli nie rozmawiamy o ich sensie.

W pierwszej części uczestnicy doprecyzowywali pytania i dzielili się doświadczeniami z życia codziennego – od szkoły i pracy, po lokalne inicjatywy. Następnie pracowaliśmy w mniejszych grupach tematycznych, gdzie porządkowaliśmy argumenty i szukaliśmy punktów wspólnych. Na koniec wróciliśmy do rozmowy w kręgu, by podsumować wnioski i zebrać to, co nas połączyło.

Atmosfera była uważna i życzliwa, a rozmowa – żywa, ale spokojna. Dzięki różnym perspektywom wiekowym i zawodowym udało się zobaczyć, że spór nie musi dzielić, jeśli poprzedza go słuchanie. Celem spotkania było przywrócenie debacie roli narzędzia myślenia i współpracy – i to się udało.

Efektem pracy był roboczy zestaw zasad odpowiedzialnego korzystania z technologii i dobrej rozmowy: jasność co do celów, branie odpowiedzialności za skutki, transparentność, gotowość do korekty, kultura wymiany argumentów i dbałość o wspólnotę. Zebraliśmy też listę pytań do dalszego namysłu oraz propozycje kolejnych tematów. Uczestnicy podkreślali, że właśnie taki format – zaczynający się od pytania – pomaga przełożyć wielkie słowa o „postępie” na sensowne, lokalne działania.

W trakcie spotkania odsyłaliśmy do wpisu na naszym blogu, który stanowił kontekst rozmowy: https://lus.edu.pl/czy-mozna-miec-postep-bez-zasad-o-debacie-jako-wynalazku-spolecznym/. To wydarzenie pokazało, że debata nie jest dodatkiem do rozwoju, lecz jednym z jego warunków – i że wspólnota rośnie tam, gdzie uczymy się pytać razem.